Je loopt de tuin in en ziet het meteen: waar vorige week nog een dicht groen gazon lag, liggen nu droge, strogele plekken. Bij deze temperaturen is dat geen uitzondering, het overkomt bijna elke tuin met een traditioneel gazon. Het goede nieuws is dat een verbrand gazon zelden dood is. Met de juiste aanpak, en vooral met wat je juist NIET moet doen, groeit het gras binnen enkele weken weer aan.
Waarom je gazon nu verkleurt
Gras reageert op langdurige droogte en hitte door zichzelf in een soort rustmodus te zetten. De grassprieten stoppen met groeien en de plant trekt water en voedingsstoffen terug naar de wortels om te overleven. Wat je ziet als een dood gazon, is in de meeste gevallen dus overlevingsgedrag, geen definitieve schade. De grasplant beschermt zichzelf en komt terug zodra er weer voldoende vocht is.
Toch kun je met verkeerd onderhoud die natuurlijke bescherming juist doorbreken. Te kort maaien, op het heetst van de dag sproeien of bemesten in volle zon zijn de drie klassieke fouten die van een tijdelijk bruin gazon een blijvend kaal gazon maken.
Maai hoger dan je gewend bent
De meeste mensen zetten hun maaier 's zomers juist lager, uit gewoonte of omdat ze denken dat korter gras minder vaak gemaaid hoeft te worden. Dat werkt averechts. Zet je maaihoogte in de zomer op 5 tot 6 centimeter in plaats van de gebruikelijke 3. Langer gras beschaduwt zijn eigen wortels en de bodem eronder, houdt vocht langer vast en ontwikkelt een dieper wortelstelsel. Kort gemaaid gras heeft nauwelijks reserves en verbrandt sneller.
Laat het maaisel bovendien gewoon liggen in plaats van het op te vangen. Het werkt als een natuurlijke mulchlaag die verdamping vanaf de bodem afremt en langzaam voedingsstoffen teruggeeft.
Sproeien op het verkeerde moment is zonde van het water
Veel tuinbezitters grijpen bij de eerste gele plek meteen naar de tuinslang, maar timing bepaalt of dat water ook echt bij de wortels terechtkomt. Overdag verdampt het meeste water voordat het de grond in trekt, en natte grassprieten in de felle zon kunnen zelfs verbrandingsplekken veroorzaken doordat waterdruppels als kleine lensjes werken. Sproei daarom vroeg in de ochtend of laat in de avond, wanneer de temperatuur lager ligt en het water tijd krijgt om diep in de bodem te zakken.
Belangrijker dan vaak is: diep. Een paar keer per week grondig sproeien levert een sterker gazon op dan elke avond een beetje natspetteren. Bij oppervlakkig sproeien blijven de wortels dicht bij de grond hangen, terwijl je juist wilt dat ze de diepte in groeien op zoek naar vocht. Een gevestigd gazon kan overigens best tegen een stootje: volgens de Britse Royal Horticultural Society hoeft een volwassen gazon bij droogte vaak helemaal niet water te krijgen, omdat het van nature snel herstelt zodra de regen terugkomt. Alleen pas ingezaaide of pas gelegde graszoden hebben wekelijkse aandacht nodig.
Bemesten kun je beter uitstellen
Een bruin gazon roept bij veel mensen de reflex op om extra te bemesten, in de hoop dat het gras daardoor sneller herstelt. Doe dat niet in volle hitte. Meststoffen zetten de grasplant aan tot groei, en groei kost juist energie en water die de plant nu nodig heeft om te overleven. Het resultaat is vaak dat je verbrandingsplekken juist verergert in plaats van herstelt. Wacht met bemesten tot de temperaturen weer wat zakken, meestal is dat vanaf begin september een stuk veiliger moment.
Zo herstel je kale plekken die niet vanzelf teruggroeien
Sommige plekken, bijvoorbeeld waar een zwembadje of trampoline heeft gestaan, komen niet vanzelf terug omdat de grasplanten daar echt zijn afgestorven in plaats van slapend. Wacht in dat geval tot het najaar om die plekken door te zaaien. Werk de kale grond eerst luchtig los met een hark, strooi nieuw graszaad en dek het licht af met een laagje potgrond of compost. Houd de plek de eerste weken vochtig, in het najaar verdampt water veel langzamer dan nu, waardoor nieuw zaad een stuk betrouwbaarder kiemt dan wanneer je het nu al zou proberen.
Verticuteren is om dezelfde reden ook iets voor het najaar. In de volle hitte haal je met een verticuteermachine juist extra stress op een gazon dat het al zwaar heeft.
Wat je deze week het beste kunt laten
Geef jezelf en je gazon toestemming om even niets te doen. Niet elke dag sproeien, niet extra kort maaien om "het bij te houden", niet bemesten omdat het er treurig uitziet. De beste actie is vaak geduld: maai hoger, sproei minder vaak maar dieper, en laat de rest van het herstel aan het gras zelf over. Twijfel je of je tuin het volhoudt tot het weer omslaat, kijk dan ook eens hoe je je hele tuin door een droge zomer heen helpt, niet alleen het gazon zelf lijdt onder aanhoudende hitte. En sta je toch voor de keuze om (een deel van) je gazon opnieuw in te zaaien, lees dan eerst waar je op moet letten bij het kiezen van het juiste type gras voor jouw tuin. Wie zijn borders en potplanten ook door de hitte heen wil loodsen, vindt aanvullende tips in dit overzicht over het goed onderhouden van je planten.